به گزارش سلامت نیوز به نقل از washingtonpost، سنگ کلیه رسوبات کوچک اما بسیار دردناک، یکی از شایعترین مشکلات دستگاه ادراری است. در آمریکا، از هر ۱۱ نفر یک نفر در طول زندگی خود به آن دچار میشود و حدود نیمی از این افراد در دهه بعدی دوباره آن را تجربه میکنند.
سالهاست به بیماران گفته میشود که نوشیدن آب بیشتر، مهمترین راه پیشگیری از سنگ کلیه است. اما یک مطالعه جدید نشان میدهد موضوع به این سادگی هم نیست.
یافتههای جدید چه میگویند؟
در یک کارآزمایی بزرگ با بیش از ۱۶۰۰ بیمار:
- افراد مصرف مایعات خود را افزایش دادند
- اما همچنان دچار سنگ کلیه شدند
- میزان تشکیل سنگ در گروهی که تشویق به نوشیدن بیشتر آب شده بودند، تفاوت قابلتوجهی با گروه کنترل نداشت
آیا این یعنی آب بیفایده است؟ نه دقیقاً.
پژوهشگران میگویند مشکل این بود که شرکتکنندگان به سطح مطلوب مصرف آب نرسیدند.
چقدر آب کافی است؟
متخصصان توصیه میکنند:
- روزانه به اندازهای مایعات بنوشید که حداقل ۲.۵ لیتر ادرار تولید شود
- این مقدار معمولاً معادل حدود ۲ تا ۳ لیتر مایعات در روز است
در مطالعه، میانگین تولید ادرار فقط ۱.۸ لیتر بود کمتر از حد توصیهشده.
نتیجه: برای اثرگذاری، باید بهطور مداوم و کافی آب بنوشید نه فقط کمی بیشتر از قبل
چرا آب مهم است؟
نوشیدن آب باعث میشود:
- ادرار رقیقتر شود
- مواد معدنی و نمکها کمتر کریستال شوند
- احتمال تشکیل سنگ کاهش یابد
با این حال:
- فقط «بیشتر نوشیدن» کافی نیست
- پایبندی مداوم به مصرف کافی مایعات اهمیت دارد
سنگ کلیه چیست؟
سنگ کلیه زمانی تشکیل میشود که مواد معدنی در ادرار کریستال شوند.
ویژگیها:
- اندازه: از دانه شن تا چند سانتیمتر
- شایعترین نوع: کلسیم اگزالات
- نوع دیگر: اسید اوریک (در ادرار اسیدی)
چرا اینقدر دردناک است؟
درد شدید معمولاً زمانی رخ میدهد که سنگ:
- از کلیه وارد حالب (مسیر بین کلیه و مثانه) میشود
- جریان ادرار را مسدود میکند
این وضعیت میتواند باعث بروز موارد زیر میشود:
- درد شدید پهلو و کمر
- تهوع و استفراغ
- اسپاسمهای شدید کلیه
چگونه از سنگ کلیه پیشگیری کنیم؟
۱. نوشیدن مایعات کافی
- هدف: ادرار شفاف یا زرد کمرنگ
- به احساس تشنگی اکتفا نکنید (نشانه دیررس کمآبی است)
- نوشیدنیهای شیرین مثل نوشابه را محدود کنید
۲. اصلاح رژیم غذایی
بسته به نوع سنگ:
- کاهش مصرف اگزالات (اسفناج، بادام، شکلات تلخ)
- کاهش نمک
- مصرف کافی کلسیم غذایی (نه حذف آن)
- افزایش مصرف مرکبات (مثل لیمو)
- کاهش مصرف زیاد گوشت
۳. دارو (در موارد خاص)
اگر سنگها مکرر باشند:
- سیترات پتاسیم
- دیورتیکهای تیازیدی
(با نظر پزشک)
نکات مهم
- همه مایعات مفید نیستند (نوشیدنیهای قندی خطر را افزایش میدهند)
- برخی داروها ممکن است خطر سنگ را بالا ببرند
- برنامه درمانی باید شخصیسازیشده باشد
نوشیدن آب همچنان مهمترین راه پیشگیری از سنگ کلیه محسوب میشود اما:
فقط در صورتی مؤثر است که:
- به مقدار کافی باشد
- بهطور مداوم رعایت شود
در کنار آن، تغذیه مناسب و سبک زندگی سالم نقش تعیینکنندهای دارند.
نظر شما